Mango pochodzi z Indii, gdzie uprawiane jest od ponad 4000 lat i gdzie uchodzi za króla owoców tropikalnych. Jego aromat jest niezwykle bogaty: słodki, żywiczny, z nutami brzoskwini, ananasa i moreli, z delikatną kwiatową warstwą na górze. W perfumerii nuta mango odtwarzana jest przez mieszaninę estrów i związków terpenowych, które razem dają efekt soczystej tropikalnej słodyczy. Mango szczególnie sprawdza się w letnich zapachach i perfumach podróżniczych, gdzie jego złocista słodycz przywołuje obrazy indyjskich ogrodów i karaibskich plaż.

Cytryna jest jednym z najpowszechniej stosowanych składników perfumeryjnych na świecie — jej olejek eteryczny, tłoczony na zimno ze skórki, zawiera ponad 70% limonenu, który odpowiada za charakterystyczną, świeżą kwasowość. Cytryna jest obecna w perfumach od stuleci: to jeden z filarów tradycyjnych wód kolońskich, które wywodzą się z XVIII-wiecznego Kolonii. Zapach skórki cytrynowej jest żywszy i bardziej złożony niż sam sok — obejmuje kwiatowe, trawiste i żywiczne podtony obok dominującego cierpko-kwasowego cytrusu. Ze względu na szybką ulotność olejku, w kompozycjach stosuje się też syntetyczne odpowiedniki i mikrokapsułkowanie.

Imbir (Zingiber officinale) to tropikalna roślina kłączowa z rodziny imbirowatych, uprawiana w Azji, Afryce i Ameryce Tropikalnej. Olejek z kłącza imbiru zawiera m.in. gingerol, shogaol i zingiberon, tworząc charakterystyczny, świeży i pikantny zapach z nutami cytrusów, drzewa i rozgrzewającego korzenia. W perfumerii imbir jest wszechstronnym składnikiem szczytowym i sercowym -- dodaje kompozycjom energii, świeżości i pikantnego charakteru. Pojawia się w tysiącach kompozycji od świeżych fougère po orientalne. W tradycyjnej medycynie ajurwedyjskiej i chińskiej imbir był stosowany jako środek rozgrzewający i leczniczy od ponad 5000 lat. Ciekawostką jest, że imbir morski (olejek destylowany ze świeżego kłącza) ma zupełnie inny, bardziej cytrusowy profil niż imbir suszony stosowany kulinarnie.

Rabarbar to jedna z najbardziej wyrazistych zielonych not w perfumerii -- jego kwasowy, energetyczny charakter wyjątkowo skutecznie orzeźwia i dynamizuje kompozycję. W zapachach pełni rolę pobudzającą, zbliżoną do cytrusów, lecz z bardziej roślinnym, lekko astringentnym odcieniem. Rabarbar doskonale harmonizuje z różą, jagodami i innymi owocami, tworząc nowoczesne, świeże akordy. Botaniczna ciekawostka: w kuchni spożywamy wyłącznie ogonki liściowe rabarbaru -- liście są toksyczne ze względu na wysoką zawartość kwasu szczawiowego -- co czyni go jedynym stosowanym kulinarnie <<łodygowym>> składnikiem perfumeryjnym.

Kategoria białych kwiatów to w perfumerii nie jeden składnik, lecz rodzina pokrewnych aromatów: jaśmin, tuberoza, gardenia, lilia, kwiat pomarańczy i im podobne. Łączy je kremowa, nieco indolowa słodycz, często uzupełniana proszkowymi lub woskowymi podtonami. W historii perfumerii białe kwiaty stanowią fundament klasycznych kompozycji kwiatowych i orientalnych. Perfumerzy sięgają po nie zarówno w postaci naturalnych absolutów, jak i syntetycznych odtworzeń — uchwycenie ich pełni wymaga zwykle mieszanki obu źródeł. Nuta ta jest wyjątkowo wszechstronna: równie dobrze gra w delikatnych flankach, jak i w ciężkich, zmysłowych orientach.

W perfumerii bursztyn (znany też jako ambra w sensie kompozycji) nie odnosi się bezpośrednio do żywicy kopalnej, lecz do klasycznej kompozycji zapachowej opartej na połączeniu labdanum, benzoesu lub wanilii z balsamem styraksowym, tworzącym ciepłą, żywiczną, nieco słodką bazę. Jego zapach jest kojący, zmysłowy, orientalny -- ewokuje ciepło słonecznych wybrzeży, stare żywice i egzotyczne kadzidła. Bursztyn jako nuta bazowa pojawia się w ogromnej liczbie kompozycji orientalnych, chyprowych i kwiatowych, gdzie pełni rolę zarówno modyfikatora, jak i fiksatora. Naturalny bursztyn kopalny posiada znikomy zapach i rzadko jest stosowany w perfumerii, stąd termin perfumeryjny jest ściśle konwencją branżową. Ciekawostką jest, że skład <<bursztynowej>> bazy znacząco różni się między domami perfumeryjnymi.

Lukrecja gładka (Glycyrrhiza glabra) to wieloletnia roślina z rodziny motylkowatych, uprawiana od starożytności w Azji i basenie Morza Śródziemnego. Olejek eteryczny z korzenia lukrecji zawiera glicyryzynę i anetol, tworzące charakterystyczny, słodki, anyżowo-balsamiczny i lekko dymny zapach. W perfumerii lukrecja jest składnikiem orientalnym, używanym do tworzenia słodkich, ciepłych i głębokich baz. Pojawia się zarówno w orientalnych, jak i w herbaciano-tytoniowych kompozycjach, gdzie jej anyżowa słodycz nadaje charakterystycznej <<czarności>>. W tradycji śródziemnomorskiej korzeń lukrecji był żuty jako naturalna słodycz i środek leczniczy. Ciekawostką jest, że glicyryzyna jest substancją słodszą od sacharozy 50-100 razy, co wyjaśnia intensywność słodkości lukrecji.

Piżmo to jedna z najstarszych i najbardziej fundamentalnych nut zapachowych w historii perfumerii. Naturalnie pozyskiwane z gruczołu brzusznego samca piżmowca syberyjskiego (Moschus moschiferus), ma głęboki, zwierzęcy, ciepły i skórowy zapach. Ze względu na ochronę tego zagrożonego gatunku, naturalne piżmo zwierzęce jest praktycznie nieużywane we współczesnej perfumerii komercyjnej -- zastąpione przez szeroką rodzinę syntetycznych związków muskusowych. Piżmo pełni w kompozycjach perfumeryjnych funkcję fiksatora, wzmacniacza i ocieplającego fundamentu bazy. Jego historia sięga starożytnych szlaków jedwabnych, gdzie piżmo było cenniejsze wagowo od złota. Dziś słowo <<piżmo>> w kontekście perfumeryjnym niemal zawsze odnosi się do jego syntetycznych odpowiedników.

Wanilia pochodzi z pnącej orchidei Vanilla planifolia, uprawianej pierwotnie przez Azteków w Meksyku, a dziś produkowanej głównie na Madagaskarze i Tahiti. Jej charakterystyczny zapach pochodzi przede wszystkim z waniliny — organicznego aldehydu nadającego wanilii słodką, kremową głębię. W perfumerii wanilia jest jednym z najczęściej stosowanych składników na świecie — pojawia się zarówno jako naturalna absolutna, jak i syntetyczna wanilina lub jej pochodne, znacznie intensywniejsze od oryginału. Stanowi niezrównaną bazę dla kompozycji orientalnych, gourmand i kwiatowych, nadając im ciepło, miękkość i trwałość. Naturalny strąk wanilii nie pachnie przy zbiorze — charakterystyczny aromat rozwija się dopiero podczas wielomiesięcznego procesu fermentacji i suszenia.

Karmel to jedna z fundamentalnych nut w perfumerii gourmandowej, odwzorowująca aromat cukru podgrzanego do punktu karmelizacji — złocistego, bogatego, z nutą lekkiej goryczki i masła. W perfumach buduje się go najczęściej za pomocą kombinacji syntetycznych związków, takich jak maltol, etylomaltol i różne laktony. To nuta wyjątkowo wszechstronna: może być subtelnym ociepleniem, dominującym akcentem lub łącznikiem między składnikami pikantnymi a floralnymi. Pojawia się w każdej warstwie piramidy zapachowej — od pierwszych impresji po długotrwałe wybrzmiewanie. Karmel jest jedną z najczęściej stosowanych nut w perfumach komercyjnych i niszowych na całym świecie.

Kasztan jadalny jest od tysięcy lat podstawą kuchni śródziemnomorskiej i góralskiej, a jego prażony aromat jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych zapachów jesieni w Europie. W perfumerii nuta kasztanu odtwarza woń pieczonego owocu: ciepłą, orzechową, lekko dymną i ziemistą, z słodyczą mąki kasztanowej i chłodem leśnej ściółki. To nuta bazy lub serca, która dodaje kompozycjom jesiennej głębi i przytulnego ciepła. Szczególnie efektowna w połączeniu z vanilią, benzoesem, drzewem sandałowym i cedrem.