Grejpfrut (Citrus paradisi) to hybryda pomarańczy i pomelo, znana od XVIII wieku — jej nazwa pochodzi od groniastego układu owoców rosnących w kiściach jak winogrona. Olejek eteryczny ze skórki grejpfruta zawiera nootkatone — związek odpowiedzialny za charakterystyczną, musującą goryczkę — oraz linalol i inne monoterpeny. Grejpfrut stał się w XX wieku symbolem świeżości i czystości w perfumerii, szczególnie po popularyzacji zapachów sportowych i aquatycznych. Olejek ma jednak bardzo krótki czas trwania, dlatego perfumerzy często wspomagają go syntetycznym nootkatonem lub estrami grejpfrutowymi. Idealny otwieracz do sportowych, zielonych i wodnych kompozycji.

Bergamotka jest jednym z najbardziej wszechstronnych składników perfumeryjnych — olejek eteryczny tłoczony na zimno ze skórki owoców Citrus bergamia jest obecny w szacunkowo 30–40% wszystkich współczesnych kompozycji. Drzewo bergamotkowe pochodzi prawdopodobnie z Azji, ale uprawiane jest niemal wyłącznie w wąskim pasie wybrzeża kalabryjskiego w południowych Włoszech, gdzie mikroklimat jest niemożliwy do odtworzenia gdziekolwiek indziej. Bergamotka jest też nieodłącznym składnikiem herbaty Earl Grey, w której jej skórkę stosuje się od XIX wieku. W perfumerii wnosi świeżość, elegancję i subtelną kwiatowość, harmonizując niemal z każdą inną nutą — od cytrusowych po orientalne.

Gałka muszkatołowa pochodzi z drzewa muszkatołowca (Myristica fragrans), rosnącego na Wyspach Banda (dawnych Wyspach Korzennych) w Indonezji. Olejek eteryczny zawarty w nasionach zawiera miristicynę, eugenol i safrol, które tworzą ciepły, korzenny, lekko słodki i drzewny zapach z pikantnymi akcentami. W perfumerii gałka muszkatołowa pełni ważną funkcję zarówno w nutach szczytowych (jej ostrość jest wyraźna na początku), jak i w sercach orientalnych i korzeni. Stanowi klasyczny składnik orientalnych i korzeniowych kompozycji, od dawnych eaux de cologne po współczesne ambrowe kreacje. Historycznie była tak cenna, że stała się przyczyną wojen kolonialnych -- Holendrzy przez stulecia utrzymywali monopol na handel gałką muszkatołową. Kwiat gałki muszkatołowej (macis) jest odrębnym składnikiem o subtelniejszym profilu.

Cyprys śródziemnomorski (Cupressus sempervirens) jest od starożytności symbolem wieczności i żałoby — jego smukła sylwetka zdobi cmentarze Włoch, Grecji i Prowansji. Olejek eteryczny destylowany jest z gałązek, szyszek i drewna, a jego profil łączy świeżą zieloną ostrość z żywiczną, balsamiczną głębią i lekko korzennymi akcentami. W perfumerstwie cyprys jest fundamentem klasycznych zapachów fougère i klasycznej kolognie maskulinistycznej — pojawia się m.in. w legendarnym Pour un Homme de Caron i wielu zapachach inspirowanych Prowansją. Ciekawostką jest, że cyprys zawiera α-pinen i kamfen, które to związki odpowiadają za jego orzeźwiające, chłodne wrażenie.

Nuty wodne to abstrakcyjna kategoria zapachów odtwarzających olfaktoryczne wrażenie kontaktu z wodą -- jej czystości, chłodu i przeźroczystości. Bazują glównie na syntetycznych molekułach, takich jak Calone, dihydromyrcenol czy różne aldehydy, gdyż woda jako taka jest bezwonna. Perfumiarze stosują tę kategorię, by nadać kompozycjom lekkości, przestrzeni i odświeżającej neutralności. Nuty wodne są fundamentem zapachów aquatycznych i sportowych, które zdominowały segment masculin w latach 90., lecz dziś z powodzeniem wkraczają do kompozycji ambiseksualnych i kobiecych.

Lawenda jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych i wszechstronnych surowców perfumeryjnych na świecie, a olejek eteryczny z Lavandula angustifolia należy do najczęściej stosowanych w przemyśle. Uprawiana głównie w Prowansji, Bułgarii i Anglii, dostarcza surowca o profilu świeżym, kwiatowo-ziołowym i lekko kamforowym, z balsamicznym finiszem. Jest fundamentem klasycznej rodziny fougère i nieodłącznym elementem zapachów męskich. Aromaterapeutyczna rola lawendy sprawiła, że kojarzona jest ze spokojem i relaksem — efekt potwierdzony badaniami naukowymi.

Wetiwer bourbński pochodzi z wyspy Reunion (dawniej zwanej Île Bourbon) na Oceanie Indyjskim, gdzie warunki glebowe i klimatyczne nadają olejkowi szczególną kremową miękkość. To jeden z najbardziej cenionych na świecie wariantów wetiwerowych — jego profil jest cieplejszy, mniej surowy i bardziej szlachetny niż wersja haitańska, z wyraźnym drewnianym rdzeniem i delikatną słodyczą. Reunion od XIX wieku eksportuje wetiwer do europejskich domów perfumeryjnych, budując reputację surowca klasy premium. W perfumerii niszowej i luksusowej wetiwer bourbński jest prawdziwą gwiazdą solowych i hybrydowych kompozycji drzewno-ziemistych.

Wetiwer haitański pochodzi z upraw na wyspie Haiti na Morzu Karaibskim i uchodzi za jeden z najbardziej wyrazistych i intensywnych wariantów tego surowca. Jego profil jest dymniejszy, bardziej surowy i ziemisty niż wersja reuniońska czy jawajska — z niemal mineralną, chłodną ostrością i głębokim, korzenno-drewnianym rdzeniem. Haiti jest jednym z największych eksporterów olejku wetiwerowego na świecie, a lokalny surowiec od dawna stanowi kręgosłup klasycznych zapachów, zwłaszcza tych uznawanych za monumentalnie eleganckie i drzewne. Doskonale funkcjonuje jako solo lub jako filar bazy w złożonych kompozycjach orientalnych.

Drewno kaszmirowe (Cashmere Wood) to syntetyczny aromat drzewny o wyjątkowo miękkim, kremowym profilu, stworzony jako nowoczesna alternatywa dla ostrzejszych nut drzewnych. Jego zapach jest ciepły, subtelnie waniliowy i musowy, z delikatną drzewistością bez intensywności sandałowca czy cedru. W perfumerii pojawia się jako elegancka baza w orientalach, florientach i unisex kompozycjach, gdzie zapewnia miękkość i trwałość bez zdominowania serca. Jest popularnym składnikiem w segmencie masowym i niszowym alike. Symbolizuje nowoczesny luksus — subtelny, przytulny i przystępny.

Piżmo to jedna z najstarszych i najbardziej fundamentalnych nut zapachowych w historii perfumerii. Naturalnie pozyskiwane z gruczołu brzusznego samca piżmowca syberyjskiego (Moschus moschiferus), ma głęboki, zwierzęcy, ciepły i skórowy zapach. Ze względu na ochronę tego zagrożonego gatunku, naturalne piżmo zwierzęce jest praktycznie nieużywane we współczesnej perfumerii komercyjnej -- zastąpione przez szeroką rodzinę syntetycznych związków muskusowych. Piżmo pełni w kompozycjach perfumeryjnych funkcję fiksatora, wzmacniacza i ocieplającego fundamentu bazy. Jego historia sięga starożytnych szlaków jedwabnych, gdzie piżmo było cenniejsze wagowo od złota. Dziś słowo <<piżmo>> w kontekście perfumeryjnym niemal zawsze odnosi się do jego syntetycznych odpowiedników.