Drewno agarowe (oud) jest najbardziej luksusowym i pożądanym surowcem perfumeryjnym świata — jego cena może przekraczać cenę złota. Słowo „oud” pochodzi z arabskiego i oznacza właśnie tę wyjątkową żywicę wytwarzaną przez drzewa z rodzaju Aquilaria w odpowiedzi na infekcję grzybiczą. Różne regiony produkcji — Indie, Kambodża, Malezja, Laos — dają oud o odmiennych profilach: od słodkawych, kwiatowych oud indyjskich do bardziej dymnych i zwierzęcych oud kambodżańskich. W zachodniej perfumerii oud stał się synonimem ekstrawagancji i orientalnej głębi, a zarazem jednym z symboli rosnącej globalnej mody na zapachy Bliskiego Wschodu.

Czarny pieprz (Piper nigrum) to jedna z najstarszych i najbardziej cenionych przypraw świata, pozyskiwana z lianowego krzewu rosnącego w tropikach. Olejek eteryczny z czarnego pieprzu, otrzymywany przez destylację parową niedojrzałych ziaren, charakteryzuje się ostrym, suchym, terpentynowym i korzeniowym zapachem z lekką nutą ziemistości i drewna. W perfumerii czarny pieprz jest klasyczną nutą szczytową dodającą kompozycjom energii, ostrości i charakteru. Świetnie komponuje się z cytrusami, drewnem, skórą i kwiatami. Przez stulecia pieprz był towarem tak cennym, że używano go jako środka płatniczego -- stąd powiedzenie <<zapłacić pieprzem>>. Dziś olejek pieprzowy jest nieodzownym składnikiem myriad kompozycji od fougère po orientale.

Jabłko towarzyszy człowiekowi od tysięcy lat, a w wielu kulturach jest symbolem wiedzy, miłości i płodności. Jego aromat w perfumerii odtwarzany jest przez różnorodne estry owocowe, najczęściej acetate aldehydy, które razem dają efekt świeżości i soczystości. Nuta jabłkowa jest jedną z najpopularniejszych w perfumerii owocowo-kwiatowej, pojawiając się jako dynamiczne otwarcie kompozycji. Jabłko doskonale łączy się z różą, jaśminem, piwonią, cedrowym drzewem i zielonymi akordami, będąc wszechstronnym i demokratycznym składnikiem licznych kreacji.

Bergamotka jest jednym z najbardziej wszechstronnych składników perfumeryjnych — olejek eteryczny tłoczony na zimno ze skórki owoców Citrus bergamia jest obecny w szacunkowo 30–40% wszystkich współczesnych kompozycji. Drzewo bergamotkowe pochodzi prawdopodobnie z Azji, ale uprawiane jest niemal wyłącznie w wąskim pasie wybrzeża kalabryjskiego w południowych Włoszech, gdzie mikroklimat jest niemożliwy do odtworzenia gdziekolwiek indziej. Bergamotka jest też nieodłącznym składnikiem herbaty Earl Grey, w której jej skórkę stosuje się od XIX wieku. W perfumerii wnosi świeżość, elegancję i subtelną kwiatowość, harmonizując niemal z każdą inną nutą — od cytrusowych po orientalne.

Owoce jako nuta perfumeryjną to ogólna kategoria olfaktoryczna, która nie wskazuje konkretnego gatunku, lecz kreuje zbiorowe wrażenie owocowej obfitości. Perfumiarze posługują się nią, gdy chcą nadać kompozycji soczystości i słodkości bez przywiązywania zapachu do jednego owocu. W praktyce osiąga się to przez starannie dobrane mieszaniny estrów i syntetycznych związków owocowych. Ta kategoria jest fundamentem wielu popularnych zapachów codziennych -- jej przystępność i pozytywna konotacja sprawiają, że owocowe nuty niezmiennie dominują wśród bestsellerów rynku perfumeryjnego.

Piżmo to jedna z najstarszych i najbardziej fundamentalnych nut zapachowych w historii perfumerii. Naturalnie pozyskiwane z gruczołu brzusznego samca piżmowca syberyjskiego (Moschus moschiferus), ma głęboki, zwierzęcy, ciepły i skórowy zapach. Ze względu na ochronę tego zagrożonego gatunku, naturalne piżmo zwierzęce jest praktycznie nieużywane we współczesnej perfumerii komercyjnej -- zastąpione przez szeroką rodzinę syntetycznych związków muskusowych. Piżmo pełni w kompozycjach perfumeryjnych funkcję fiksatora, wzmacniacza i ocieplającego fundamentu bazy. Jego historia sięga starożytnych szlaków jedwabnych, gdzie piżmo było cenniejsze wagowo od złota. Dziś słowo <<piżmo>> w kontekście perfumeryjnym niemal zawsze odnosi się do jego syntetycznych odpowiedników.

Szafran to najdroższy składnik zapachowy i kulinarny na świecie — pozyskuje się go ręcznie ze znamion kwiatów Crocus sativus, a zebranie jednego kilograma wymaga pracy przy około 150 000 kwiatach. Pochodzi z rejonu Bliskiego Wschodu, gdzie jest uprawiany od ponad 3500 lat, a największym producentem jest dziś Iran. W perfumerii szafran wnosi do kompozycji charakterystyczną metaliczno-skórzaną głębię z odcieniami palonego miodu, wosku i tytoniu, które czynią go niezastąpionym składnikiem orientalnych i oud-owych kompozycji. Za jego zapach odpowiadają głównie safranal i pikrokrocyna — związki niepowtarzalne w całym królestwie roślin. Wyjątkowa cena i intensywność sprawiają, że w perfumerii często stosuje się syntetyczne odpowiedniki lub wzbogacane ekstrakty.

Szałwia lekarska towarzyszy człowiekowi od tysiącleci jako zioło lecznicze, przyprawowe i rytualne — jej łacińska nazwa Salvia pochodzi od słowa oznaczającego uzdrawianie. Olejek eteryczny zawiera tujon, cyneol i kamfor, co nadaje mu intensywny, ziołowo-kamforowy profil z ciepłym żywicznym tłem. W perfumerii szałwia jest wszechstronnym składnikiem: pojawia się w aromatycznych fougère jako sercowa nuta, w orientalnych jako korzenna głębia, a w akwatycznych jako wyrazisty zielony kontrast. To jeden z filarów tradycji śródziemnomorskiej w sztuce tworzenia zapachów.

Jeden z najważniejszych surowców w historii perfumerii — szacuje się, że 80% zapachów z pierwszej połowy XX wieku zawierało naturalne ekstrakty jaśminowe. W perfumerii stosuje się głównie dwa gatunki: Jasminum grandiflorum (jaśmin królewski) i Jasminum sambac (jaśmin arabski). Absolut jaśminowy pozyskuje się z ręcznie zbieranych kwiatów — potrzeba około miliona kwiatów na zaledwie kilogram ekstraktu. Zapach jest intensywnie kwiatowy, kremowy i słodki, z charakterystyczną głębią nadawaną przez indol. W kompozycjach najczęściej występuje w nutach serca, gdzie nadaje romantyczny, odurzający charakter.

Ambra szara (ambergris) to jedna z najbardziej legendarnych substancji w historii perfumerii -- powstaje w przewodzie pokarmowym kaszalota jako reakcja na podrażnienie łupinami kalmarów. Świeżo wydalona ma nieprzyjemny aromat, lecz po wieloletniej oksydacji na powierzchni oceanów przybiera wyjątkowy profil: morski, słodkawy, zwierzęcy, z fenomenalną trwałością i zdolnością do amplifikowania innych składników. Dziś jest prawnie chroniona i bardzo rzadka -- większość współczesnych kompozycji stosuje syntetyczne odpowiedniki (Ambroxan, Cetalox). Znana już faraonów egipskich i arabskim kupcom X wieku, ambra jest jedną z najcenniejszych substancji naturalnych na świecie.

W perfumerii bursztyn (znany też jako ambra w sensie kompozycji) nie odnosi się bezpośrednio do żywicy kopalnej, lecz do klasycznej kompozycji zapachowej opartej na połączeniu labdanum, benzoesu lub wanilii z balsamem styraksowym, tworzącym ciepłą, żywiczną, nieco słodką bazę. Jego zapach jest kojący, zmysłowy, orientalny -- ewokuje ciepło słonecznych wybrzeży, stare żywice i egzotyczne kadzidła. Bursztyn jako nuta bazowa pojawia się w ogromnej liczbie kompozycji orientalnych, chyprowych i kwiatowych, gdzie pełni rolę zarówno modyfikatora, jak i fiksatora. Naturalny bursztyn kopalny posiada znikomy zapach i rzadko jest stosowany w perfumerii, stąd termin perfumeryjny jest ściśle konwencją branżową. Ciekawostką jest, że skład <<bursztynowej>> bazy znacząco różni się między domami perfumeryjnymi.

Drewno gwajakowe pochodzi z Bulnesia sarmientoi, drzewa rosnącego w Gran Chaco — suchym regionie Ameryki Południowej obejmującym Argentynę, Paragwaj i Boliwię. Jego olejek eteryczny jest wyjątkowy ze względu na intensywną, różowo-drzewną woń, która w naturalny sposób łączy aspekty kwiatowe z drzewnymi. W perfumerstwie drewno gwajakowe jest cenione jako składnik tworzący naturalny pomost między sercem kwiatowym a drzewną bazą kompozycji. Niestety, nadmierne wycinanie drzew spowodowało, że Bulnesia sarmientoi znalazła się na liście gatunków zagrożonych CITES, co skłoniło branżę perfumeryjną do poszukiwania zrównoważonych źródeł lub syntetycznych alternatyw.

Drzewo sandałowe (Santalum album) jest jednym z najważniejszych surowców perfumeryjnych świata, stosowanym od ponad czterech tysięcy lat w Indiach, Chinach i na Bliskim Wschodzie do celów ceremonialnych, religijnych i kosmetycznych. Olejek z sandałowca białego zawiera przede wszystkim α-santalol i β-santalol — dwa terpeny odpowiadające za jego charakterystyczny, kremowy, nieco dymny i głęboko drewniany aromat. Najwyżej ceniony jest sandałowiec z regionu Mysore w stanie Karnataka w Indiach, choć jego dostępność drastycznie spadła z powodu nadmiernego wycinania i surowych przepisów indyjskich o ochronie. W perfumerstwie sandałowiec jest absolutnym klasykiem — pojawia się w większości orientalnych i drzewnych kompozycji jako niezastąpiony składnik bazowy.