Wetiwer jawajski to odmiana olejku wetiwerowego pozyskiwanego z korzeni trawy Vetiveria zizanioides uprawianej na Jawie w Indonezji. Charakteryzuje się nieco łagodniejszym, bardziej drewnianym i mniej dymnym profilem niż wetiwer haitański czy reuniński, z subtelną, lekko słodką nutą w tle. Wysoka wilgotność i specyfika gleby Jawy nadają olejkowi charakterystyczną zieloną, mokrą głębię. W perfumerii pełni rolę trwałej, elegancko ziemistej bazy doskonale łączącej się z piżmem, drzewem sandałowym i cytrusami.

Anyż (Pimpinella anisum) to roślina z rodziny selerowatych, uprawiana od starożytności w basenie Morza Śródziemnego ze względu na aromatyczne nasiona bogate w olejek eteryczny. Głównym składnikiem olejku anyżkowego jest trans-anetol, odpowiedzialny za charakterystyczny, słodki i korzenno-ziołowy aromat. W perfumerii anyż jest używany jako nuta przyprawowa o wyraźnie słodkim charakterze, często w kompozycjach orientalnych, fougère i <<słodkich>> chyprach. Należy odróżnić anyż właściwy od anyżu gwiazdkowatego -- mimo podobnego zapachu są to dwie zupełnie różne rośliny. Anyż od tysiącleci stosowany jest w kuchni śródziemnomorskiej, a jego olej stanowi podstawę popularnych alkoholi jak absynt, pastis i ouzo, co sprawia, że nuta anyżu często wywołuje kulinarne skojarzenia.

Bergamotka jest jednym z najbardziej wszechstronnych składników perfumeryjnych — olejek eteryczny tłoczony na zimno ze skórki owoców Citrus bergamia jest obecny w szacunkowo 30–40% wszystkich współczesnych kompozycji. Drzewo bergamotkowe pochodzi prawdopodobnie z Azji, ale uprawiane jest niemal wyłącznie w wąskim pasie wybrzeża kalabryjskiego w południowych Włoszech, gdzie mikroklimat jest niemożliwy do odtworzenia gdziekolwiek indziej. Bergamotka jest też nieodłącznym składnikiem herbaty Earl Grey, w której jej skórkę stosuje się od XIX wieku. W perfumerii wnosi świeżość, elegancję i subtelną kwiatowość, harmonizując niemal z każdą inną nutą — od cytrusowych po orientalne.

Pieprz czarny pochodzi z tropikalnych pnączy Piper nigrum uprawianych głównie w Indiach, Wietnamie i Indonezji. W perfumerii olejek pieprzowy jest niezwykle wszechstronny — jego pikantny, suchy charakter znakomicie ożywia zarówno świeże cytrusowe głowy, jak i głębsze serca kompozycji. Za kluczowy składnik zapachu odpowiada beta-kariofilen oraz inne terpenoidy, które różnią się od piperyny odpowiedzialnej za palący smak. Pieprz to jedna z najdłużej stosowanych przypraw w historii ludzkości, niegdyś cenniejsza od złota — co przełożyło się na jego symbolikę luksusu i egzotyki również w perfumerii. W nowoczesnych kompozycjach pojawia się zarówno w świeżych wodach kolońskich, jak i w wyrafinowanych orientalnych flakonach.

Wetiwer bourbński pochodzi z wyspy Reunion (dawniej zwanej Île Bourbon) na Oceanie Indyjskim, gdzie warunki glebowe i klimatyczne nadają olejkowi szczególną kremową miękkość. To jeden z najbardziej cenionych na świecie wariantów wetiwerowych — jego profil jest cieplejszy, mniej surowy i bardziej szlachetny niż wersja haitańska, z wyraźnym drewnianym rdzeniem i delikatną słodyczą. Reunion od XIX wieku eksportuje wetiwer do europejskich domów perfumeryjnych, budując reputację surowca klasy premium. W perfumerii niszowej i luksusowej wetiwer bourbński jest prawdziwą gwiazdą solowych i hybrydowych kompozycji drzewno-ziemistych.

Wetiwer haitański pochodzi z upraw na wyspie Haiti na Morzu Karaibskim i uchodzi za jeden z najbardziej wyrazistych i intensywnych wariantów tego surowca. Jego profil jest dymniejszy, bardziej surowy i ziemisty niż wersja reuniońska czy jawajska — z niemal mineralną, chłodną ostrością i głębokim, korzenno-drewnianym rdzeniem. Haiti jest jednym z największych eksporterów olejku wetiwerowego na świecie, a lokalny surowiec od dawna stanowi kręgosłup klasycznych zapachów, zwłaszcza tych uznawanych za monumentalnie eleganckie i drzewne. Doskonale funkcjonuje jako solo lub jako filar bazy w złożonych kompozycjach orientalnych.

Neroli to olejek eteryczny destylowany z kwiatów gorzkiej pomarańczy (Citrus aurantium), a jego nazwa pochodzi od księżnej Neroli, Anne-Marie de la Trémoille, która w XVII wieku spopularyzowała go na dworze królewskim. Ceniony jest jako jeden z najdroższych i najbardziej szlachetnych składników perfumeryjnych — do uzyskania kilograma olejku potrzeba ponad tysiąca kilogramów świeżych kwiatów. Jego zapach łączy kwiatową słodycz z cytrusową świeżością, lekką goryczką i urzekającą podnutą zieleni, co czyni go idealnym składnikiem wód kolońskich i flankalnich. Neroli stanowi serce legendarnych eaux de cologne i jest nieodzownym elementem wielu klasycznych kompozycji perfumeryjnych.

Fasola tonka (Dipteryx odorata) to nasiona tropikalnego drzewa z rodziny motylkowatych, rosnącego w Ameryce Południowej -- szczególnie w Wenezueli i Brazylii. Charakterystyczny, słodki zapach zawdzięcza wysokiej zawartości kumaryny -- związku o charakterze waniliowym z akcentami migdałów, tytoniu i świeżo skoszonego siana. Kumaryna była jedną z pierwszych cząsteczek syntetycznie wyprodukowanych na potrzeby perfumerii (1868 r.), co uczyniło fasolę tonka pośrednim katalizatorem nowoczesnego przemysłu zapachowego. W perfumach fasola tonka jest klasyczną nutą bazową o ogromnej trwałości i złożoności -- zmysłowa, ciepła i aksamitna. Stosowana od klasycznych fougère po nowoczesne orientale. W USA kumaryna jest ograniczona w produktach spożywczych, jednak jej stosowanie w perfumach pozostaje powszechne.

Wetiweria (Chrysopogon zizanioides), zwana też trawą khus, to tropikalna trawa uprawiana głównie na Haiti, w Indiach i Indonezji. Olejek eteryczny pozyskuje się z korzeni przez destylację parową — kilogram olejku wymaga około 50–100 kg suszonych korzeni. Zapach wetiwerii jest złożony i wielowymiarowy: ziemisty, dymny, lekko gorzki, z nutami drewna, gleby po deszczu i korzennej głębi. Na skórze ewoluuje nieustannie przez wiele godzin, odkrywając kolejne warstwy. W perfumerii jest niezbędną bazą, nadając trwałości i ziemistego autorytetu — stosowana zarówno w klasycznych eleganckich zapachach, jak i surowej perfumerii niszowej.

Skóra jako nuta perfumeryjną evokuje zapach wyprawionej skóry -- surowej, garbowanej, niekiedy dymnej lub woskowej. W naturze nie istnieje jeden składnik odpowiadający tej nucie; jest to efekt kompozycyjny, uzyskiwany przez kombinację substancji takich jak izoeugenol, styraks, ciseol, keton brzozowy lub syntez specyficznych związków skórzanych jak Suederal czy Norlimbanol. Nuta skórowa wywodzi się z tradycji rosyjskich skór garbowanych paloną brzozą i klasycznych angielskich cuirs. W perfumerii skórzane akordy są fundamentem całej rodziny kompozycji cuir, obejmującej zarówno delikatny zamsz, jak i intensywną, ciezką skórę wojskową. Skóra jest jedną z nut najbardziej konotowanych kulturowo: kojarzy się z luksusowymi torebkami, siodłami, starymi bibliotekami i rękawicami.

W perfumerii bursztyn (znany też jako ambra w sensie kompozycji) nie odnosi się bezpośrednio do żywicy kopalnej, lecz do klasycznej kompozycji zapachowej opartej na połączeniu labdanum, benzoesu lub wanilii z balsamem styraksowym, tworzącym ciepłą, żywiczną, nieco słodką bazę. Jego zapach jest kojący, zmysłowy, orientalny -- ewokuje ciepło słonecznych wybrzeży, stare żywice i egzotyczne kadzidła. Bursztyn jako nuta bazowa pojawia się w ogromnej liczbie kompozycji orientalnych, chyprowych i kwiatowych, gdzie pełni rolę zarówno modyfikatora, jak i fiksatora. Naturalny bursztyn kopalny posiada znikomy zapach i rzadko jest stosowany w perfumerii, stąd termin perfumeryjny jest ściśle konwencją branżową. Ciekawostką jest, że skład <<bursztynowej>> bazy znacząco różni się między domami perfumeryjnymi.