Pieprz czarny pochodzi z tropikalnych pnączy Piper nigrum uprawianych głównie w Indiach, Wietnamie i Indonezji. W perfumerii olejek pieprzowy jest niezwykle wszechstronny — jego pikantny, suchy charakter znakomicie ożywia zarówno świeże cytrusowe głowy, jak i głębsze serca kompozycji. Za kluczowy składnik zapachu odpowiada beta-kariofilen oraz inne terpenoidy, które różnią się od piperyny odpowiedzialnej za palący smak. Pieprz to jedna z najdłużej stosowanych przypraw w historii ludzkości, niegdyś cenniejsza od złota — co przełożyło się na jego symbolikę luksusu i egzotyki również w perfumerii. W nowoczesnych kompozycjach pojawia się zarówno w świeżych wodach kolońskich, jak i w wyrafinowanych orientalnych flakonach.

Pieprz pomarańczowy to nowoczesna, kreatywna nuta perfumeryjna łącząca ze sobą aromaty dwóch klasycznych składników — cytrusowej pomarańczy i ostrego pieprzu. Może być realizowana zarówno z naturalnych składników, jak i przy pomocy związków syntetycznych naśladujących ten duet. Zapach jest niespodziewanie harmonijny: ostrość i ciepło pieprzu doskonale wyważają słodycz i soczystość pomarańczy. W kompozycjach perfumeryjnych pełni rolę żywego, energetycznego akcentu, który dodaje głębi cytrusowym nutom głowy bez konieczności sięgania po tradycyjne składniki. To przykład tzw. nuty konceptualnej, tworzonej przez perfumistów jako spójna całość smakowa.

Ziele angielskie pochodzi z wiecznie zielonego drzewa Pimenta dioica rosnącego w tropikalnej Ameryce Środkowej i na Karaibach, gdzie jest zbierane zanim owoce w pełni dojrzeją. Jego olejek eteryczny jest niezwykle bogaty w eugenol — ten sam związek, który odpowiada za zapach goździków — co tłumaczy jego wielowymiarowy, ciepły charakter. W perfumerii służy jako rozgrzewający, korzenny akcent w komponowaniu orientalnych, drzewnych i ambrowych kompozycji. Jest jedną z nielicznych przypraw o zapachu łączącym cechy kilku różnych surowców jednocześnie, co czyni go wyjątkowo wszechstronnym składnikiem. Ciekawostką jest, że Jamajka jest dziś jednym z głównych producentów ziela angielskiego, gdzie ma ono głęboko zakorzenione tradycje kulinarne.

Morela jest jedną z najbardziej klasycznych not owocowych w perfumerii europejskiej, obecną w kompozycjach już od XIX wieku. Jej profil zapachowy łączy soczystą, słoneczną słodycz dojrzałego owocu z charakterystycznym migdałowym odcieniem pochodzącym z pestek. W piramidzie zapachowej sprawdza się zarówno jako nuta serca nadająca głębię, jak i jako nuta głowy wnosząca świeżą owocowość. Morela znakomicie harmonizuje z kwiatami róży i piwonii, wanilią, drzewem sandałowym oraz przyprawami orientalnymi, co czyni ją jedną z najbardziej wszechstronnych nut w palecie twórcy kompozycji.

Kolendra (Coriandrum sativum) to roślina z rodziny selerowatych, znana zarówno ze świeżych liści, jak i suchych nasion -- oba surowce mają zupełnie różne profile zapachowe. W perfumerii stosowany jest głównie olejek z nasion, który zawiera przede wszystkim linalol, tworząc świeży, cytrusowo-kwiatowy, lekko korzenny i drzewny zapach. Olejek kolendry jest klasycznym składnikiem wielu eaux de cologne i fougère, gdzie wnosi świeżość i elegancję. Z kolei świeże liście kolendry mają odmienny, intensywny, warzywno-cytrusowy zapach, który dla części ludzi jest nieznośny -- zjawisko to wiąże się z genetyczną wrażliwością na aldehydy w liściach. W perfumerii zazwyczaj chodzi o zapach nasion, a nie liści. Kolendra jest jedną z najstarszych znanych roślin aromatycznych -- jej ślady odnaleziono w egipskich grobowcach sprzed 3000 lat.

Świeży migdał to nuta skupiona na niedojrzałym lub właśnie zebranym migdale -- diametralnie różna od prażonych czy gorzkowych wersji. Jej zapach jest zielony, mleczny i delikatny: przywołuje obraz soczystych, młodych migdałów sprzedawanych na śródziemnomorskich targach wczesną wiosną. W perfumerii ta nuta jest szczególnie ceniona za swoją świeżą, nieco kwiatową lekkość, która nadaje kompozycjom naturalności i delikatności. Zbiory zielonych migdałów to tradycja kultywowana szczególnie w Grecji, Turcji i Iranie, gdzie spożywa się je z solą jako wiosenny przysmak, nim pestka zdąży stwardnieć.

Palisander brazylijski (rosewood) pozyskiwany jest z drzewa Aniba rosaeodora, które naturalnie rośnie w amazońskiej Brazylii. Jego olejek eteryczny zawiera do 90% linalolu — substancji o łagodnym, kwiatowo-drzewnym i lekko różanym zapachu. Ze względu na nadmierną eksploatację drzewostanu amazońskiego, palisander brazylijski jest dziś surowcem chronionym i jego użycie w perfumerii jest znacznie ograniczone. Syntetyczny linalol stanowi dostępny zamiennik; naturalny palisander pojawia się wyłącznie w kompozycjach z najwyższej półki.

Fiołek wonny (Viola odorata) od wieków fascynuje perfumerów swoją unikalną właściwością: irones i jonony zawarte w absolutach fiołkowych chwilowo blokują odpowiednie receptory węchowe, przez co zapach zdaje się znikać i pojawiać na zmianę. Ta cykliczność jest jednocześnie przekleństwem i urokiem fiołka. Absolut z korzenia fiołka (orris) i z płatków różni się znacznie — korzeniowy jest kremowy i pudrowaty, płatkowy — bardziej kwiatowy i lekki. Fiołek jest jednym z najbardziej wszechstronnych składników perfumerii klasycznej, pojawiając się zarówno w kobiecych, jak i unisex kompozycjach od ponad stu lat.

Osmantus japoński, znany po japońsku jako kinmokusei, jest odmianą o białych lub kremowożółtych kwiatach i nieco delikatniejszym profilu niż chiński odpowiednik. W Japonii jest jednym z najpopularniejszych zapachów natury — intensywne, słodko-herbaciane kwiaty pojawiają się jesienią i są nieodłącznym elementem japońskiej kultury zmysłowej. W perfumerii japoński osmantus stosowany jest w subtelniejszych kompozycjach, cenionych za przejrzystość i elegancję. Idealnie współgra z nutami białej herbaty, cyprysem japońskim i czystymi muskami.

Róża jest niekwestionowaną królową perfumerii, obecną w kompozycjach od tysiącleci i w niezmieniony sposób fascynującą twórców zapachów na całym świecie. Jej zapach to świat sam w sobie: może być słodka lub ostra, zmysłowa lub chłodna, owocowa lub zielona — w zależności od odmiany, regionu uprawy i metody ekstrakcji. Do najcenniejszych surowców należą absolutum Rosa damascena z Bułgarii i Turcji oraz absolutum Rosa centifolia z Grasse. Współcześnie większość zapachów zawierających różę korzysta z bogatej palety syntetycznych związków różanopochodnych: geraniol, citronellol, damascenon, damascon. Róża jest materiałem żywym, zmiennym i nieskończenie złożonym — każda interpretacja perfumeryjna jest własną historią.

Jeden z najważniejszych surowców w historii perfumerii — szacuje się, że 80% zapachów z pierwszej połowy XX wieku zawierało naturalne ekstrakty jaśminowe. W perfumerii stosuje się głównie dwa gatunki: Jasminum grandiflorum (jaśmin królewski) i Jasminum sambac (jaśmin arabski). Absolut jaśminowy pozyskuje się z ręcznie zbieranych kwiatów — potrzeba około miliona kwiatów na zaledwie kilogram ekstraktu. Zapach jest intensywnie kwiatowy, kremowy i słodki, z charakterystyczną głębią nadawaną przez indol. W kompozycjach najczęściej występuje w nutach serca, gdzie nadaje romantyczny, odurzający charakter.

Wanilia pochodzi z pnącej orchidei Vanilla planifolia, uprawianej pierwotnie przez Azteków w Meksyku, a dziś produkowanej głównie na Madagaskarze i Tahiti. Jej charakterystyczny zapach pochodzi przede wszystkim z waniliny — organicznego aldehydu nadającego wanilii słodką, kremową głębię. W perfumerii wanilia jest jednym z najczęściej stosowanych składników na świecie — pojawia się zarówno jako naturalna absolutna, jak i syntetyczna wanilina lub jej pochodne, znacznie intensywniejsze od oryginału. Stanowi niezrównaną bazę dla kompozycji orientalnych, gourmand i kwiatowych, nadając im ciepło, miękkość i trwałość. Naturalny strąk wanilii nie pachnie przy zbiorze — charakterystyczny aromat rozwija się dopiero podczas wielomiesięcznego procesu fermentacji i suszenia.

W perfumerii bursztyn (znany też jako ambra w sensie kompozycji) nie odnosi się bezpośrednio do żywicy kopalnej, lecz do klasycznej kompozycji zapachowej opartej na połączeniu labdanum, benzoesu lub wanilii z balsamem styraksowym, tworzącym ciepłą, żywiczną, nieco słodką bazę. Jego zapach jest kojący, zmysłowy, orientalny -- ewokuje ciepło słonecznych wybrzeży, stare żywice i egzotyczne kadzidła. Bursztyn jako nuta bazowa pojawia się w ogromnej liczbie kompozycji orientalnych, chyprowych i kwiatowych, gdzie pełni rolę zarówno modyfikatora, jak i fiksatora. Naturalny bursztyn kopalny posiada znikomy zapach i rzadko jest stosowany w perfumerii, stąd termin perfumeryjny jest ściśle konwencją branżową. Ciekawostką jest, że skład <<bursztynowej>> bazy znacząco różni się między domami perfumeryjnymi.

Paczula (Pogostemon cablin) to roślina z rodziny jasnotowatych, uprawiana głównie w Indonezji i na Filipinach. Jej olejek eteryczny pozyskiwany jest z liści przez destylację parą wodną i należy do najbardziej charakterystycznych surowców perfumerskich — rozpoznawalny niemal natychmiast ze względu na ziemisty, intensywnie drzewny i ciepły zapach. Paczula jest nieodłącznie związana z estetyką lat 60. i 70. XX wieku, jednak w rękach współczesnych perfumerów zyskuje nowe oblicze. Świeży olejek ma profil nieco ostry i zielony, który z wiekiem łagodnieje i nabiera kremowej głębi — stąd cenione są dojrzałe, leżakowane partie surowca.

Cedr jest jedną z najszerzej stosowanych nut drzewnych w perfumerstwie i stanowi fundament niezliczonych kompozycji od eaux de cologne po ciężkie orientalne bazy. W naturze cedry rosnące w Atlasie, Himalajach i Libanie różnią się profilem aromatycznym, jednak wszystkie łączy charakterystyczna sucha, żywiczna głębia. Olejek cedrowy jest pozyskiwany przez destylację parową z drewna i trocin pozostałych po przeróbce drewna, co czyni go surowcem stosunkowo zrównoważonym środowiskowo. W kompozycjach pełni rolę eleganckiej, stabilnej bazy, która wzmacnia trwałość innych składników i nadaje kompozycji maskulinistyczny, leśny charakter.