Mango pochodzi z Indii, gdzie uprawiane jest od ponad 4000 lat i gdzie uchodzi za króla owoców tropikalnych. Jego aromat jest niezwykle bogaty: słodki, żywiczny, z nutami brzoskwini, ananasa i moreli, z delikatną kwiatową warstwą na górze. W perfumerii nuta mango odtwarzana jest przez mieszaninę estrów i związków terpenowych, które razem dają efekt soczystej tropikalnej słodyczy. Mango szczególnie sprawdza się w letnich zapachach i perfumach podróżniczych, gdzie jego złocista słodycz przywołuje obrazy indyjskich ogrodów i karaibskich plaż.

Cytryna jest jednym z najpowszechniej stosowanych składników perfumeryjnych na świecie — jej olejek eteryczny, tłoczony na zimno ze skórki, zawiera ponad 70% limonenu, który odpowiada za charakterystyczną, świeżą kwasowość. Cytryna jest obecna w perfumach od stuleci: to jeden z filarów tradycyjnych wód kolońskich, które wywodzą się z XVIII-wiecznego Kolonii. Zapach skórki cytrynowej jest żywszy i bardziej złożony niż sam sok — obejmuje kwiatowe, trawiste i żywiczne podtony obok dominującego cierpko-kwasowego cytrusu. Ze względu na szybką ulotność olejku, w kompozycjach stosuje się też syntetyczne odpowiedniki i mikrokapsułkowanie.

Imbir (Zingiber officinale) to tropikalna roślina kłączowa z rodziny imbirowatych, uprawiana w Azji, Afryce i Ameryce Tropikalnej. Olejek z kłącza imbiru zawiera m.in. gingerol, shogaol i zingiberon, tworząc charakterystyczny, świeży i pikantny zapach z nutami cytrusów, drzewa i rozgrzewającego korzenia. W perfumerii imbir jest wszechstronnym składnikiem szczytowym i sercowym -- dodaje kompozycjom energii, świeżości i pikantnego charakteru. Pojawia się w tysiącach kompozycji od świeżych fougère po orientalne. W tradycyjnej medycynie ajurwedyjskiej i chińskiej imbir był stosowany jako środek rozgrzewający i leczniczy od ponad 5000 lat. Ciekawostką jest, że imbir morski (olejek destylowany ze świeżego kłącza) ma zupełnie inny, bardziej cytrusowy profil niż imbir suszony stosowany kulinarnie.

Czerwone jagody to nuta abstrakcyjna, będąca kompozycją aromatyczną odwzorowującą całe spektrum czerwonych owoców leśnych i ogrodowych, od truskawki po porzeczkę i wiśnię. W perfumerii jest to zabieg twórczy, który zamiast skupiać się na jednym owocu, oddaje zbiorowe wrażenie letniej miski owoców. Nuta ta jest powszechnie stosowana w perfumach owocowo-kwiatowych i aromatach unisex, gdzie dodaje kompozycji pełni i owocowego bogactwa. Dzięki swojej wielorodności doskonale integruje się z kwiatami, piżmami i lekkimi drzewnymi akordami.

Jeden z najważniejszych surowców w historii perfumerii — szacuje się, że 80% zapachów z pierwszej połowy XX wieku zawierało naturalne ekstrakty jaśminowe. W perfumerii stosuje się głównie dwa gatunki: Jasminum grandiflorum (jaśmin królewski) i Jasminum sambac (jaśmin arabski). Absolut jaśminowy pozyskuje się z ręcznie zbieranych kwiatów — potrzeba około miliona kwiatów na zaledwie kilogram ekstraktu. Zapach jest intensywnie kwiatowy, kremowy i słodki, z charakterystyczną głębią nadawaną przez indol. W kompozycjach najczęściej występuje w nutach serca, gdzie nadaje romantyczny, odurzający charakter.

Nuty drzewne to szeroka kategoria olfaktoryczna obejmująca wszelkie aromaty kojarzące się z drewnem, korą i lasem — od lekkich, kremowych nut białego cedru po ciężkie, dymne akcenty palisandru. W perfumerii termin ten stosuje się zarówno dla naturalnych surowców (sandałowiec, wetiweria, paczula), jak i syntetycznych molekuł (Iso E Super, Ambrox). Drzewne bazy nadają kompozycjom trwałości i charakteru, będąc niemal niezbędnym elementem każdego zapachu. Ich siła polega na wszechstronności — są dyskretne lub dominujące, suche lub kremowe, jasne lub ciemne.

Kumaryna to organiczny związek chemiczny naturalnie występujący w tonce benzoesowej, trawie bizonowej i korzeniu arcydzięgla, jednak w perfumerstwie stosowana niemal wyłącznie w formie syntetycznej. Jej zapach jest słodki, suchy i sianowy, kojarzący się ze świeżo skoszonym sianem, kokosem i delikatnym migdałem. Była jednym z pierwszych syntetycznych składników użytych w historii nowoczesnej perfumerii -- stanowiła kluczowy element legendarnego <<Fougere Royale>> Houbiganta (1882). Dziś jest filarem całej rodziny zapachowej fougere i nieodzownym elementem ciepłych, orientalnych kompozycji.

Piżmo to jedna z najstarszych i najbardziej fundamentalnych nut zapachowych w historii perfumerii. Naturalnie pozyskiwane z gruczołu brzusznego samca piżmowca syberyjskiego (Moschus moschiferus), ma głęboki, zwierzęcy, ciepły i skórowy zapach. Ze względu na ochronę tego zagrożonego gatunku, naturalne piżmo zwierzęce jest praktycznie nieużywane we współczesnej perfumerii komercyjnej -- zastąpione przez szeroką rodzinę syntetycznych związków muskusowych. Piżmo pełni w kompozycjach perfumeryjnych funkcję fiksatora, wzmacniacza i ocieplającego fundamentu bazy. Jego historia sięga starożytnych szlaków jedwabnych, gdzie piżmo było cenniejsze wagowo od złota. Dziś słowo <<piżmo>> w kontekście perfumeryjnym niemal zawsze odnosi się do jego syntetycznych odpowiedników.

W perfumerii bursztyn (znany też jako ambra w sensie kompozycji) nie odnosi się bezpośrednio do żywicy kopalnej, lecz do klasycznej kompozycji zapachowej opartej na połączeniu labdanum, benzoesu lub wanilii z balsamem styraksowym, tworzącym ciepłą, żywiczną, nieco słodką bazę. Jego zapach jest kojący, zmysłowy, orientalny -- ewokuje ciepło słonecznych wybrzeży, stare żywice i egzotyczne kadzidła. Bursztyn jako nuta bazowa pojawia się w ogromnej liczbie kompozycji orientalnych, chyprowych i kwiatowych, gdzie pełni rolę zarówno modyfikatora, jak i fiksatora. Naturalny bursztyn kopalny posiada znikomy zapach i rzadko jest stosowany w perfumerii, stąd termin perfumeryjny jest ściśle konwencją branżową. Ciekawostką jest, że skład <<bursztynowej>> bazy znacząco różni się między domami perfumeryjnymi.

Drewno agarowe to infekowane żywicą drewno drzewa Aquilaria — jedna z najcenniejszych i najdroższych substancji naturalnych na świecie. Infekcja grzybem z rodzaju Phialophora powoduje, że drzewo produkuje ciemną, aromatyczną żywicę jako mechanizm obronny, przekształcając miękkie, bezwonne drewno w gęsty, aromatyczny surowiec. W perfumerstwie drewno agarowe stosowane jest od tysiącleci — wzmianki o nim pojawiają się w Biblii, Koranie i starożytnych tekstach sanskryckich. Jego niepowtarzalny zapach — ciemny, dymny, zwierzęcy i żywiczny — czyni go najbardziej pożądanym surowcem w luksusowej perfumerii, szczególnie na Bliskim Wschodzie.

Oud, znany też jako agar lub drewno agarowe, to żywica tworząca się w rdzeniu drzew Aquilaria w reakcji na infekcję grzybiczą. To jeden z najdroższych surowców naturalnych na świecie — kilogram wysokiej jakości olejku może kosztować więcej niż złoto. Zapach oudu jest wyjątkowo złożony: ciemny, dymny, zwierzęcy, z nutą ziemi, drewna i słodkiej żywicy. W perfumerii Bliskiego Wschodu stosowany od stuleci jako samodzielny zapach i składnik attar. Na Zachodzie oud przeżywa renesans od lat 2000., stając się synonimem luksusowych, niszowych kompozycji. Różni się znacznie w zależności od regionu pochodzenia.

Olejek cypriolowy znany jako nagarmotha pochodzi z kłączy Cyperus scariosus i jest jednym z najważniejszych surowców stosowanych w tradycyjnej indyjskiej perfumerii attar. Jego zapach jest gęsty, głęboki i wielowarstwowy — łączy dymność z wilgotną ziemistością i subtelną korzenną goryczą, przywołując obrazy wilgotnych lasów tropikalnych. W zachodniej perfumerii nagarmotha pełni funkcję kotwicy bazy, nadając kompozycjom egzotyczny, niemal medytacyjny charakter. Często łączona jest z wetiwerem, oud i drzewem sandałowym w orientalnych i drzewno-ziemistych akordach.