Anyż gwiazdkowaty (Illicium verum) to wiecznie zielone drzewo pochodzące z południowych Chin i Wietnamu, którego charakterystyczne gwiazdkowate owoce zawierają olejek eteryczny bogaty w anetol. Zapach jest intensywny, słodki, korzenny i nieco bardziej złożony niż zapach anyżu właściwego -- z lekką nutą ciepła i drzewności. W perfumerii anyż gwiazdkowaty stosowany jest jako aromatyczna przyprawa zarówno w nutach top, jak i w sercach kompozycji orientalnych, fougère i wschodnich blend'ów. Roślina ta odgrywa istotną rolę w tradycyjnej medycynie chińskiej i kuchni azjatyckiej. Ciekawostką jest, że anyż gwiazdkowaty jest głównym naturalnym źródłem kwasu szikimowego, używanego w syntezie leków przeciwwirusowych takich jak oseltamivir (Tamiflu).

Bluszcz pospolity (Hedera helix) to pnącze rosnące pospolicie w Europie, cenione zarówno w tradycji ogrodniczej, jak i symbolicznej. W perfumerii jego ekstrakt wnosi chłodną, roślinno-wilgotną zieloność z nutą ziemistości i starego drewna — klimat zacienionych arkad i murów porośniętych zielenią. Nuta bluszczu jest stonowana i nieco gorzka, rzadziej spotykana jako składnik główny, częściej jako tło budujące nastrój dzikości i tajemniczości. Doskonale harmonizuje z innymi ziołowymi i drzewnymi nutami, wnosząc do kompozycji charakter cienistej zieleni. W tradycji symbolicznej bluszcz od starożytności był rośliną Dionizosa, kojarzącą się z nieśmiertelnością i dzikością natury.

Fiołek wonny (Viola odorata) od wieków fascynuje perfumerów swoją unikalną właściwością: irones i jonony zawarte w absolutach fiołkowych chwilowo blokują odpowiednie receptory węchowe, przez co zapach zdaje się znikać i pojawiać na zmianę. Ta cykliczność jest jednocześnie przekleństwem i urokiem fiołka. Absolut z korzenia fiołka (orris) i z płatków różni się znacznie — korzeniowy jest kremowy i pudrowaty, płatkowy — bardziej kwiatowy i lekki. Fiołek jest jednym z najbardziej wszechstronnych składników perfumerii klasycznej, pojawiając się zarówno w kobiecych, jak i unisex kompozycjach od ponad stu lat.

Wiśnia to jedna z bardziej złożonych not owocowych w perfumerii -- łączy ciemną, bogatą owocowość z charakterystycznym migdałowym odcieniem (benzaldehyd zawarty w pestkach) i subtelną goryczą. W zależności od interpretacji może być świeża i soczysta jak świeże Prunus avium, lub głęboka i skoncentrowana jak czarna wiśnia maraschino. Kompozycje z wiśnią często oscylują między owocową słodyczą a prawie kordialową, alkoholową dojrzałością. Warte uwagi jest, że zarówno wiśnia słodka jak i kwaśna posiadają odrębny profil aromatyczny, co daje twórcom kompozycji szerokie pole do interpretacji tej nuty.

Irys (Iris pallida) dostarcza jednego z najcenniejszych surowców naturalnych — orris butter, czyli masła iriasowego, pozyskiwanego z suszonych i leżakowanych kłączy. Cały proces trwa od trzech do pięciu lat: kłącza muszą suszyć się przez wiele sezonów, zanim irones — kluczowe związki zapachowe — osiągną pełnię. Zapach orris butter jest absolutnie wyjątkowy: pudrowy, kremowy i kwiatowy, z chłodną, aksamitną głębią i subtelną nutą marchewkową. Irys jest jednym z najbardziej ekskluzywnych i kosztownych składników perfumerii — kilogram masła iriasowego może kosztować kilkanaście tysięcy euro.

Białe piżmo to szeroka rodzina syntetycznych związków zapachowych opracowanych jako bezpieczna i etyczna alternatywa dla naturalnego piżma pozyskiwanego z piżmowców (Moschus moschiferus). Charakteryzuje się czystym, pudrowym, delikatnie kremowym zapachem ze słabą nutą zwierzęcości i świeżości. Jest filarem nowoczesnej perfumerii -- pojawia się jako bazowa nuta ocieplająca i utrwalająca w niezliczonych kompozycjach. Białe piżma należą do różnych grup chemicznych, m.in. poliaminów i makrocyklicznych laktonów. Popularność tego składnika wynika z jego wszechstronności: doskonale komponuje się zarówno z kwiatami, owocami, jak i drewnem. Historyczna ciekawostka: zakaz stosowania niektórych nitropiżm w latach 90. przyspieszył gwałtowny rozwój nowej generacji białych piżm.

Wetiweria (Chrysopogon zizanioides), zwana też trawą khus, to tropikalna trawa uprawiana głównie na Haiti, w Indiach i Indonezji. Olejek eteryczny pozyskuje się z korzeni przez destylację parową — kilogram olejku wymaga około 50–100 kg suszonych korzeni. Zapach wetiwerii jest złożony i wielowymiarowy: ziemisty, dymny, lekko gorzki, z nutami drewna, gleby po deszczu i korzennej głębi. Na skórze ewoluuje nieustannie przez wiele godzin, odkrywając kolejne warstwy. W perfumerii jest niezbędną bazą, nadając trwałości i ziemistego autorytetu — stosowana zarówno w klasycznych eleganckich zapachach, jak i surowej perfumerii niszowej.

Pralina to klasyczny element perfumerii gourmandowej — nuta inspirowana prażonymi orzechami (najczęściej migdałami lub orzechami laskowymi) karmelizowanymi w gorącym cukrze. W perfumach buduje się ją przy użyciu syntetycznych związków imitujących prażoną orzechowość w połączeniu z karmelowym aromatem maltolowym. Pralina jest jednocześnie słodka i głęboka, ciepła i złożona — jej profil różni się od czystego karmelu właśnie tą ziemistą, tłustą nutą orzechów. To jeden z najczęściej stosowanych składników w orientalnych perfumach europejskich i niszowych kompozycjach o charakterze luksusowym. W bazach zapachowych nadaje trwałość i apetyczną głębię.

Fasola tonka (Dipteryx odorata) to nasiona tropikalnego drzewa z rodziny motylkowatych, rosnącego w Ameryce Południowej -- szczególnie w Wenezueli i Brazylii. Charakterystyczny, słodki zapach zawdzięcza wysokiej zawartości kumaryny -- związku o charakterze waniliowym z akcentami migdałów, tytoniu i świeżo skoszonego siana. Kumaryna była jedną z pierwszych cząsteczek syntetycznie wyprodukowanych na potrzeby perfumerii (1868 r.), co uczyniło fasolę tonka pośrednim katalizatorem nowoczesnego przemysłu zapachowego. W perfumach fasola tonka jest klasyczną nutą bazową o ogromnej trwałości i złożoności -- zmysłowa, ciepła i aksamitna. Stosowana od klasycznych fougère po nowoczesne orientale. W USA kumaryna jest ograniczona w produktach spożywczych, jednak jej stosowanie w perfumach pozostaje powszechne.

Wanilia pochodzi z pnącej orchidei Vanilla planifolia, uprawianej pierwotnie przez Azteków w Meksyku, a dziś produkowanej głównie na Madagaskarze i Tahiti. Jej charakterystyczny zapach pochodzi przede wszystkim z waniliny — organicznego aldehydu nadającego wanilii słodką, kremową głębię. W perfumerii wanilia jest jednym z najczęściej stosowanych składników na świecie — pojawia się zarówno jako naturalna absolutna, jak i syntetyczna wanilina lub jej pochodne, znacznie intensywniejsze od oryginału. Stanowi niezrównaną bazę dla kompozycji orientalnych, gourmand i kwiatowych, nadając im ciepło, miękkość i trwałość. Naturalny strąk wanilii nie pachnie przy zbiorze — charakterystyczny aromat rozwija się dopiero podczas wielomiesięcznego procesu fermentacji i suszenia.